GEBELİK VE HEPATİT B ENFEKSİYONU
Kronik Hepatit B Enfeksiyonu Olan Gebelerde Hastalık Nasıl Seyreder ?
Kronik Hepatit B enfeksiyonu olan kişiler gebe kalırlarsa karaciğer enzimleri gebeliğe bağlı olarak değişir. Sonuç olarak kompanse karaciğer yetmezliği olan Kronik Hepatit B’ li hastalarda gebelik karaciğer harabiyetini arttırmaz, Hepatit B’ nin seyrini etkilemez.
Kronik HBV Enfeksiyonu Olan Gebelerde ve Hepatit B Taşıyıcılarında Bebeğe Bulaşma Nasıl Olur?
Hepatit B virüsü gebe anneden çocuğa 3 yolla bulaşır:
1- Antenatal (Transplacental Yol): yani anne karnındayken plasentayı geçip anne kanındaki virüsün çocuğa bulaşmasıdır. Bu yolla bulaşma oldukça azdır ve % 5 ila 10 arasındadır.
-
Anne kanında yüksek sayıda virüs varsa,
-
Erken doğum tehdidi, düşük tehdidi olursa,
-
Plasentayı veya dokuları zedeleyen bir girişimde bulunulursa, ya da
-
Hamilelik sırasında sık cinsel temas olursa antenatal dönemde virüsün çocuğa bulaşma ihtimali artar.
2- Perinatal yani doğum sırasında bulaşma: Doğum sırasında plasenta yırtıkları ya da dokulardan sızan anne kanının çocuğa teması sonucu bulaşma olmasıdır. Bebeklerin % 95' i virüsünü doğum sırasında kaparlar.
-
Anne kanında yüksek oranda virüs bulunması,
-
Normal doğum gibi anne kanıyla çok fazla temasın olması boğum sırasında bulaşmayı arttırır.
-
Eğer annenin Hepatit B taşıyıcısı ya da kronik Hepatit B’ li olduğu biliniyorsa anneden bebeğe bulaşma riskini azaltmak için sezeryanla doğum önerilmez. (Zaten çocuk doğar doğmaz aşı ile korunacağından iki yöntem arasında çocuk için Hepatit B riski aynıdır). Sezeryan ile doğum sırasında buşalma daha az olmakla birlikte bu amaçla sezeryan yapılması Dünya Sağlık Örgütü tarafınan önerilmemektedir.
3- Postnatal yani doğumdan sonra anneyle bebeğin yakın teması nedeniyle bulaşma: Hepatit B virüsü anne sütünde düşük konsantrasyonda bulunur ve anne sütünden bebeğe geçiş pek olmaz. Ancak meme başındaki çatlaklar, sıyrıklar nedeniyle bebek virüs kapabilir.
-
Anne kanında yüksek oranda virüs bulunması,
-
Meme bakımı ve temizliğinin yetersiz olması bu yolla bebeğe virüs bulaşma riskini arttırır.
Bu yollardan en önemlisi operinatal yani doğum sırasında bulaşmadır. Gebelik sırasına amniosentez veya prenatal tanı testleri uygulanacaksa bu işlem sırasında plasenta zedelenmemeye çalışılmalıdır. Annenin Hepatit B taşıyıp taşımadığına bakılmaksızın tüm bebekler doğumu takiben ilk 12 saat içinde mutlaka Hepatit B aşısı olmalıdır. Ek olarak bebeğe Hepatit B immun globulini verilmesi koruyuculuğu % 2 ila 4 oranında arttırır. Kronik Hepatit B hastası ve Hepatit B taşıyıcısı olan annelerin bebeklerine mutlaka hem aşı hem immunglobulin yapılmalıdır. Bunlar yapıldığı taktirde kronik Hepatit B hastası anne bebeğini düzenli emzirebilir. Anne kanında yüksek oranda virüs bulunması halinde aşı ve Hepatit B immun globuline rağmen bebeklerin % 15 ila 25 inde Hepatit B hastalığı gelişebilir.
Kronik Hepatit B Tedavisi Altında Olan Bir Kişi Gebe Kalırsa Ne Olur ?
Gebelik kronik Hepatit B’ nin seyrini etkilemez, bebeğe bulaşma riski % 5 ila 20 arasında değişir fakat doğumdan sonra aşı ve immunglobulin ile bebeği korumak mümkündür. Kronik Hepatit B tedavisinde kullanılan ilaçlardan bazılarının bebeklerde sakatlığa ve ölü doğuma neden olabileceği bilinmektedir fakat bazı ilaçların ise bebeği etkilemediği bilinmektedir, bu nedenle tedavi altındayken gebe kalan hastaların mutlaka doktoruna başvurması gereklidir. Eğer karaciğer hasarı ağır ve acil tedavi gereği yoksa Kronik Hepatit B tedavisi gebelikten sonraya ertelenebilir.
Normal Bir Kişi Gebe İken Hepatit B Virüsü Kaparsa Ne Olur?
Gebe bir kişi Hepatit B mikrobu kaparsa eğer şüpheli durumun farkında ise normal de olduğu gibi aşı ve immun globulin yapılarak koruma altına alınır. Eğer kişi virüs kaptığının farkında değil ve Hepatit B hastası olursa gebelik akut Hepatit B seyrini olumsuz etkilemez. Son 3 ayda Akut Hepatit B erken doğum ihtimalini arttırır. İlk 3 ayda Akut Hepatit B geçirilirse bebeğe virüs bulaşma ihtimali % 10’ dur, son 3 ayda ise bu oran % 90’ a çıkar. Bebeğin doğumdan hemen sonra 12 saat içinde aşı ve immun globulinle korunması gereklidir. |